Üvey Çocuk İçin Refakat İzni Kullanılabilir mi?

    Devlet memurlarının refakat izni kullanımı, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 105’inci maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre; memurun bakmakla yükümlü olduğu ya da refakat edilmediği takdirde hayati tehlike oluşacak olan anne, baba, eş, çocuk ve kardeşleri için, sağlık kurulu raporuyla belgelendirilmesi şartıyla refakat izni verilebilmektedir. Bu izin süresi üç aya kadar olup, gerekli hâllerde uzatılabilmektedir.

Ancak mevzuatta geçen “çocuk” kavramının kapsamı önem taşımaktadır. İlgili düzenleme çerçevesinde çocuk ifadesi; memurun öz çocuğunu ve evlat edindiği çocukları kapsamakta, üvey çocuklar bu kapsamda değerlendirilmemektedir.

Türk Medeni Kanunu hükümleri incelendiğinde; üvey çocukların, eşler arasında kan hısımlığı kapsamında yer almadığı, evlatlık statüsünün ise ancak mahkeme kararıyla gerçekleştiği görülmektedir. Medeni Kanun’da üvey çocuklara özen ve ilgi gösterilmesi yönünde yükümlülükler bulunsa da bu durum, refakat izni gibi özlük hakları bakımından evlatlık veya öz çocuk statüsü doğurmamaktadır.

Bu çerçevede; devlet memurunun, eşinin önceki evliliğinden olan ve birlikte yaşadığı üvey çocuğu için, sağlık kurulu raporu bulunsa dahi refakat izni kullanması mevzuat gereği mümkün değildir.

Bilgilendirme amacıyla hazırlanan bu değerlendirme, mevcut yasal düzenlemeler esas alınarak yapılmış olup uygulamada tereddüt yaşanması hâlinde ilgili kurumun personel biriminden görüş alınması önerilir.

24.01.2026